Article detail · 2017
Transformation of Surveillance Society in Postmodern Culture: From ‘Panopticon’ to ‘Synopticon’ and ‘Omniopticon’
Journal
AJIT-e Academic Journal of Information Technology- Year
- 2017
- Type
- article
Data source split
- YÖKSİS venue AJIT-e Academic Journal of Information Technology
- OpenAlex OpenAlex enrichment (abstract, citations, topics)
Abstract
OpenAlex · English
Modernizmden postmodernizme uzanan tarihsel süreç içerisinde gözetim, bilgi iletişim teknolojilerinde yaşanan sınırları zorlayan gelişmelerle birlikte hem niceliksel hem de niteliksel olarak değişime uğramış ve bu değişim, yeni eleştirileri de beraberinde getirmiştir. Modernizmde, panoptikon metaforu ile tanımlanan asimetrik gözetimin yerini postmodernizmde, gözetimin son noktası olan omniptikon metaforu almış ve iktidarın denetsel işlevi maskelenmiştir. Panoptikondaki gözetimde dışarıdan gelen baskı ve zorlamaya dayalı denetleme, sinoptikon ve omniptikonda bireysel rıza ve gönüllülüğe dayalıdır. İktidarın panoptikondaki ‘sıkıcı denetim’ işlevi, omniptikona gelindiğinde ‘haz veren ve eğlenceli’ bir niteliğe dönüşmüştür. Modernizm ve postmodernizm uzamında gözetim olgusunun geçirdiği yapısal dönüşümü, literatür taraması yönteminden yararlanarak ele alan bu çalışmada panoptikon, sinoptikon ve omniptikon kavramları arasındaki farklılıkların belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu konu bağlamında çalışmalar gerçekleştirmiş öncü isimlerin düşünceleri üzerinden kuramsal altyapı oluşturulmuş ve belirlenen amaç doğrultusunda, postmodernizm ile birlikte değişen gözetim pratikleri, postmodern kültürün temel motifleri ekseninde açımlanmıştır. Bu doğrultuda günümüzdeki gözetimin, postmodernizmin dinamikleri ile uyumlu gelişim gösterdiği tespit edilmiş ve panoptikon boyutundaki gözetimde, iktidarın görünmeden bilinmesine karşın sinoptikon ve omniptikonda varlığını tamamen gizilleştirerek yeniden ürettiği sonucuna ulaşılmıştır.
Topics
Citations
OpenAlex cited_by_count. Not a WoS or Scopus citation count; those sources have no separate column here.
38 citations
OpenAlex cited_by_count (cache / database)
25 publications in the local catalog that cite this work (OpenAlex reference match; not the full global list).
- Web 1.0’dan Web 3.0’a Mahremiyetin Dönüşümü ve Dezavantajlı Gruplar Açısından Muhtemel Sonuçları 2022
- Dijital Gözetim Kavramının Literatürdeki Gelişimi: Bibliyometrik Bir İnceleme 2023
- DİJİTAL MEDYA ÇAĞINDA SOSYAL RÖNTGENCİLİK: INSTAGRAM ÖRNEĞİ 2022
- Kamuya Açılan Sınıf: Mesleki Mahremiyet ve Uzaktan Eğitimde Gözetlenme 2021
- Kamuya Açılan Sınıf: Mesleki Mahremiyet ve Uzaktan Eğitimde Gözetlenme 2021
- Kamuya Açılan Sınıf: Mesleki Mahremiyet ve Uzaktan Eğitimde Gözetlenme 2021
- DİJİTALLEŞMENİN BİREY VE TOPLUM ÜZERİNDEKİ HEGEMONYASI: DİJİTAL HEGEMONYA 2025
- Şeffaf Toplum Versus Yorum Toplumu: Vattimo'nun "Zayıf Düşüncesi" Açısından İletişim Teknolojilerinin Bir Kritiği 2025
- Şeffaf Toplum Versus Yorum Toplumu: Vattimo'nun "Zayıf Düşüncesi" Açısından İletişim Teknolojilerinin Bir Kritiği 2025
- Omniptikon Perspektifinden Kişilerarası Etkiye Tüketici Duyarlılığının Satın Alma Davranışı ile İlişkisi 2022