MAHREMÎ’NİN “DEFTER” KASİDESİ

Turkish

Hayatı hakkında çok fazla bilgi bulunmayan, kaynaklarda XVI. yüzyıl divan şairi olarak yer verilen Mahremî, yeni yapılan araştırmalarla daha iyi tanınmıştır. Türkî-i Basit şiirleri ve Tatavlalı Mahremî ismiyle anılan şairin divanı olduğuna dair bir bilgiye ulaşılamamakla birlikte, mecmualarda çeşitli şiirlerine rastlanmaktadır. Üç bölümden oluşan Şehnâmesi’nde II. Bayezid’in seferleriyle Yavuz Sultan Selim’in İran ve Mısır seferlerinden, Kanuni Sultan Süleyman’ın Belgrad ve Rodos fethinden söz edilir. Mahremî’nin Şütürnâme, Mecmau’l-letâyif, Tarabü’l-meclis, Basîtnâme adlı eserlerinin yanı sıra bir kaside mecmuasında tevhid, na‘t, münâcât, mersiye, muhammes ve kaside olmak üzere otuz yedi şiiri tespit edilmiştir. Mahremî’nin eserlerinde ve şiirlerinde Osmanlı tarihini ilgilendiren önemli bilgilere rastlanmıştır. Bu bilgilerden bir kısmının şairin kendisinin de katıldığı seferlerdeki gözlemlere dayalı olduğu anlaşılmıştır. Şairin edebî yönü bulunan eserlerinin ya da şiirlerinin incelenmesinin hem edebiyat hem de tarih araştırmalarına katkısı olacağı düşünülerek, makalede Mahremî’nin Mecmu‘â-i Kasâid-i Türkiyye’de yer alan, Pîrî Mehmet Paşa için yazdığı “defter” redifli kaside, biçim, içerik ve dil bakımından incelenip değerlendirilmiştir.