Türk Dizileriyle İnşa Olunan ve Güdülenen Uluslararası Türkiye Türkçesi Öğrenenler Topluluğu

English (OpenAlex)

Türk televizyon dizileri, son yıllarda Balkanlar, Batı Asya, Türkistan, Rusya, İran ve Latin Amerika gibi geniş coğrafyalarda büyük popülerlik kazanarak yalnızca birer eğlence aracı olmakla kalmamış, aynı zamanda Türkiye Türkçesini öğrenenlerden oluşan gayri resmî bir dil öğrenenler topluluğunun ortaya çıkmasına da zemin hazırlamıştır. Bu çalışma, eğlendirerek öğrenme kuramı, gönüllü kültürel etkileşim ve bütünleştirici güdülenme gibi kuramsal yaklaşımlar çerçevesinde, Türkiye dışındaki izleyicilerin medya (özellikle diziler) aracılığıyla gönüllü olarak Türkiye Türkçesi öğrenmesiyle inşa olan öğrenenler topluluğu olgusunun kültürel ve toplumsal etkilerini incelemektedir. Kuramsal çerçevede Pierre Bourdieu’nun kültürel sermaye kavramı, Albert Bandura’nın rol model ve sosyal öğrenme kuramı, Howard Giles’ın iletişimsel uyum kuramı ve R. C. Gardner’ın bütünleştirici güdülenme modeli işlemselleştirildi. Yazın taraması ve çeşitli mevcut alan araştırmalarından toplanan verilerin analizinden elde edilen bulgular, Türk dizilerinin Türk Dünyasındaki izleyiciler nezdinde Türkiye Türkçesini öğrenme isteğini artırdığını, günlük konuşma diline maruz kalma yoluyla kalıcı öğrenme sağladığını ve aynı dili konuşan toplumlar arasında gönüllü kültürel yakınlaşma yarattığını gösterdi. Bulgular, Türk dünyası ve ötesinde Türkiye Türkçesi etrafında gönüllü birlik ve bütünleşme potansiyeline işaret ederek ulusötesi bir öğrenenler topluluğunun filizlendiğini; dizilerin kültürlerarası etkileşim ve dil edinimi süreçlerinde son derece güçlü bir araç olduğunu ortaya koydu. Sonuç bölümünde, bu olgunun klasik kültürel yayılma stratejilerinden farklı olarak tek yönlü asimilasyon yerine karşılıklı etkileşim ve zenginleşme yarattığı tartışılmaktadır. Ayrıca medya içeriklerinin dil öğretiminde daha verimli kullanılması ve bu gayri resmî topluluğun kurumsal olarak desteklenmesi için çeşitli öneriler sunulmaktadır.