YABANCI POSTAHANELERİN TASFİYESİ: OSMANLI’DAN CUMHURİYET’E EGEMENLİK, KAPİTÜLASYONLAR VE DİPLOMATİK MÜCADELE (1830-1924)

English (OpenAlex)

Bu çalışma, Osmanlı Devleti'nde 19.yüzyıl boyunca faaliyet gösteren Levant postalarının 20.yüzyıl başında tasfiye edilme sürecini, devlet egemenliği kavramı çerçevesinde incelemektedir.Posta reformlarıyla hız kazanan kurumsallaşma çabaları, I. Dünya Savaşı'nın yarattığı olağanüstü şartlarda kapitülasyonların kaldırılmasıyla fiilî bir egemenlik hamlesine dönüşmüştür.1914 yılında kapitülasyonların tek taraflı olarak ilga edilmesi, yalnız iktisadi ve adli alanlarda değil, haberleşme ve posta hizmetlerinde de Osmanlı Devleti'nin tam yetki iddiasını ortaya koymuştur.Bu süreçte ecnebî postahaneler kapatılmış, Osmanlı Posta Nezareti tüm ülke sathında yeniden yapılandırılmış, uluslararası posta trafiği UPU ağına doğrudan bağlanmıştır.1918 sonrasında işgal döneminde yaşanan geçici gerilemeye rağmen, Lozan Antlaşması ile Türkiye Cumhuriyeti devleti haberleşme egemenliğini uluslararası düzeyde teyit ettirmiştir.