Çalışanların İş Tatmini ve İşten Ayrılma Niyetlerinde Bireysel Farklılıkların Etkisi: Demiryolu Çalışanları Üzerine Bir Araştırma

OpenAlex · Turkish

Bu araştırma Türkiye’de demiryolu sektöründe imalat ve onarım faaliyetleri yürüten bir Kamu İktisadi Teşekkülü (KİT) çalışanlarının sahip olduğu bireysel faktörlerin, iş doyumu ve işten ayrılma niyeti üzerindeki etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma, tanımlayıcı ve sonuç çıkarıcı istatistiksel yöntemlerin kullanıldığı kesitsel bir çalışma olarak tasarlanmıştır. Çalışmada literatürde sıkça ele alınan iki kavramsal yapı için, Likert tipi ölçek yöntemleri kullanılmıştır. Çalışanların iş doyumu algılarını ölçmeye yönelik “Minnesota İş Tatmini Ölçeği” ve “İşten Ayrılma Niyeti Ölçeği”nden yararlanılmıştır. Söz konusu ölçüm araçları 3 farklı kadroda çalışan 307 kişiye uygulanmış, 300 adet anket değerlendirmeye alınarak istatistikî analizler yapılmıştır. Araştırma kapsamında yaş, cinsiyet, medeni durum, çocuk sayısı, memleket, eğitim düzeyi, çalışma şekli, çalışma süresi, önceki çalışma deneyimi, önceki çalışma sektörü, çalışma hayatına başlama yaşı, ailede başka işçi/memur olması, ücret skalası ve gelecekteki çalışma koşulları hakkındaki beklenti değişkenleriyle iş tatmini ve işten ayrılma niyeti arasındaki ilişkiler analiz edilmiştir. Analiz sonucunda çalışanların tatmin ve işten ayrılma düzeyinin çeşitli bireysel faktörlerden etkilenerek değiştiği belirlenmiştir. Özellikle farklı kadro türlerinde çalışan bireylerin, eğitim düzeyleri, yaş grupları ve geleceğe yönelik beklentileri dikkate alındığında iş tatmini ve işten ayrılma niyetinin önemli ölçüde değiştiği görülmüştür. Analiz sonuçları, iş tatmini düzeyi arttıkça çalışanların işten ayrılma eğilimlerinin anlamlı biçimde azaldığını ortaya koymuştur. Bu ilişki, genel tatminin yanı sıra alt boyutlarda da gözlemlenmiştir.