Yabancı Dil Olarak Türkçe Konuşma Becerisinin Öğretiminde Karşılaşılan Sorunlar ve Çözüm Önerileri: Bir Meta-sentez Araştırması

English (OpenAlex)

Bu çalışmanın amacı, yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde yaşanan konuşma sorunlarını lisansüstü tezlerin nitel verileri doğrultusunda ortaya koymaktır. Çalışmada nitel bulguların tematik analizi anlamına gelen meta-sentez paradigma tercih edilmiştir. Meta-sentez, nitel bulguların bütüncül, sistemli ve derinlemesine analiz edilmesi ve sentezlenmesi ilkesine dayanmaktadır. Araştırmanın kapsamını Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Tez Merkezi’nden elde edilen 18 yüksek lisans tezi ve 9 doktora tezinin nitel bulguları oluşturmaktadır. Herhangi bir ayıklama yapılmamış, konu alanına giren tüm tezler çalışmaya dâhil edilmiştir. Veriler, araştırmacılar tarafından hazırlanan form aracılığıyla toplanmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi yoluyla çözümlenmiştir. Sonuç olarak yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde yaşanan konuşma sorunlarının; öğretmen, öğrenci, ders kitapları, öğretim programı ve fiziksel alt yapıdan kaynaklandığı görülmüştür. Öğrencilerin öğrendiklerini pratiğe dökememeleri, konuşma temelli uygulama ve etkinliklere az zaman ayırılması, öğrenciye yeterli dönüt verilmemesi, konuşma becerisinin diğer becerilerden kopuk olması ve etkinliklerin gerçek yaşamla yeterince uyumlu olmaması en sık karşılaşılan sorunlardandır. Ayrıca konuşma becerisi ile diğer dil becerileri arasında daha çok ilişki kurulması, öğretmenlerin derslerde yöntem ve teknik kullanımı ile ilgili özel alan yeterliklerinin geliştirilmesi, teknolojik araçların daha fazla kullanılması önerilmektedir.