دراسة موضوعية لروايتي أيمن العتوم في أدب السجون

OpenAlex · ar

Roman; kaynağı destanlara dayandığı düşünülen ve ilk örnekleri Avrupa’da ortaya çıkan bir nesir türüdür. Sürekli değişim ve gelişim içinde olan roman XVII. yüzyıldan beri kullanılagelmektedir. İnsanların acılarını, travmalarını, sevinçlerini, duygusal durumlarını veya kaygılarını bireyin hayal gücüne göre anlatma aracıdır. Arap coğrafyasında roman türünün gelişmesi bazı sıkıntılarla karşılaşmıştır. Kendine has bir üslup yakalayan kimi roman türleri de çeşitli sansürlerle dağıtımı ve basımı engellenmiştir. Hapishane edebiyatı olarak kendisini isimlendiren tür cezaevinde bulunan mahkumların hayat hikayelerini, yaşadığı işkenceleri ve zorlukları konu edinmektedir. Bu tür romanlarda genel tema özgürlük, tükenmişlik, ümitsizlik ve direniş olarak karşımıza çıkmaktadır. Batıda bu türde kaleme alınan eserler bulunmakla birlikte Arap edebiyatında da bu türün ayrı bir yeri bulunmaktadır. Arap Edebiyatında Abdurrahman Münif, Macit Süleyman, Mustafa Halife ve Eymen el- ʿAtum gibi yazarlar öne çıkmaktadır. Romanlarında slamcı bir yön bulunan Eymen el-‘Atum modern Arap edebiyatının önemli temsilcileri arasına girmeye namzet bir kişiliktir. Kendisi gerek Yā Sāhibeyi’s-Sicn gerekse Yesmeūne Hasīsehā romanlarında otoriter rejimlerin yönettiği, demokrasinin sadece sözde bulunduğu toplumlarda otoriteye başkaldırmanın veya farklı görüş taşımanın nasıl cezalandırıldığını hem yaşayarak görmüş hem de roman olarak kurgulamıştır. Yazar, mühendis kimliğine ek olarak aynı zamanda akademisyen ve edebiyatçıdır. Edebi kimliğini ortaya koyduğu ilk eseri hapishane günlüklerini kaleme aldığı Yā Sāhibeyi’s-Sicn romanıdır.