Besûs Savaşı Bağlamında el-Hâris b. Ubâd ile el-Mühelhil b. Rebîa’nın Kasidelerinde Savaş İlanı Retoriği

Turkish

Bu çalışma, Câhiliye döneminde meydana gelmiş Besûs Savaşı bağlamında el-Hâris b. Ubâd ile el-Mühelhil b. Rebîa arasında söylenen karşılıklı kasideleri merkeze almaktadır. Araştırma, Câhiliye şiirinde savaşın fiilî olarak başlamasından önce söz yoluyla nasıl ilan edildiğini ve bu ilan sürecinin şiirsel söylem içerisinde hangi aşamalar üzerinden inşa edildiğini incelemeyi amaçlamaktadır. Bu çerçevede çalışma, şiiri yalnızca bireysel duyguların ifadesi veya tarihsel olayların bir yansıması olarak değil toplumsal ve siyasal kararları üreten etkin bir söylem alanı olarak ele almaktadır. Çalışmanın temel amacı, söz konusu kasidelerin kabile düzeyinde bağlayıcı nitelik taşıyan kararların oluşumunda nasıl bir rol üstlendiğini ortaya koymak ve savaş ilanının şiirsel düzlemde hangi hitâbî ve söylemsel araçlar üzerinden kurulduğunu analiz etmektir. İnceleme, metin merkezli ve söylem odaklı bir yöntem benimsemektedir. Ayrıca kasideleri tarihsel bağlamlarıyla birlikte hitap biçimleri, söylem örgüsü ve iletişimsel işlevleri bakımından değerlendirmektedir. Bu yönüyle çalışma, Câhiliye şiirinin savaş öncesi süreçlerde üstlendiği toplumsal, siyasal ve iletişimsel işlevlerin anlaşılmasına katkı sunmayı hedeflemektedir.