Ortaokul Öğrencileri İçin Yapay Zekâ Farkındalık ve Kullanım Eğilimleri Ölçeği: Geliştirme, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Türkçe

Bu çalışma, ortaokul öğrencilerinin yapay zekâ (YZ) farkındalığı ve kullanım eğilimlerini ölçmek amacıyla dört boyutlu bir ölçek geliştirmeyi amaçlamaktadır. Ortaokul Yapay Zekâ Farkındalık ve Kullanım Eğilimleri Ölçeği (YZFKÖ), YZ Temel Bilgi, YZ Kullanım Alanları, YZ Kaygı ve YZ Zorlanma olmak üzere dört boyuttan oluşmaktadır. Ölçeğin geliştirme sürecinde literatür taraması, uzman görüşleri, pilot uygulama, Açıklayıcı Faktör Analizi (AFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) gerçekleştirilmiştir. AFA ve DFA sonuçları, dört faktörlü yapının toplam varyansın %52,05'ini açıkladığını ve uyum iyiliği indekslerinin kabul edilebilir düzeyde olduğunu göstermiştir (KMO = ,924; χ²/df = 2,057; CFI = ,935; RMSEA = ,043). Cronbach Alfa katsayısı tüm ölçek için α = ,870 olarak belirlenmiş, alt boyutlar için ise α değerlerinin ,743 ile ,914 arasında değiştiği görülmüştür. Bu bulgular, ölçeğin geçerli, güvenilir ve tutarlı bir ölçüm aracı olduğunu ortaya koymaktadır. Bu çalışmada geliştirilen ölçek, öğretmenler, eğitim programı geliştiricileri ve eğitim politikacıları için öğrencilerin YZ farkındalık ve kullanım eğilimlerini ölçmede geçerli ve güvenilir bir araç sunmaktadır. Anahtar Kelimeler: Yapay zekâ farkındalığı, Yapay zekâ kullanım eğilimleri, Ortaokul, Ölçek geliştirme, Eğitimde yapay zekâ