Twitch İzleyici Motivasyon Ölçeği: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması

OpenAlex Türkçe

Bu çalışmada sürekli gelişen bilişim teknolojileri ile birlikte değişen toplumsallaşma ve ilişkisel doyum kaynaklarının Twitch izleyicileri üzerindeki etkisinin ve bu bağlamda yayınları izleyen, yayıncılara bağışta bulunan ve bir topluluk halini alan izleyici kitlesinin temel motivasyonlarının incelenmesini değerlendirecek bir ölçeğin (ölçme aracının) geliştirilmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın evrenini SocialBlade ve Twitch Metrics adlı Twitch yayınları, yayıncıları ve izleyicileri ile ilgili istatistikleri tutan web sitelerine göre en çok izlenme oranına sahip Türkçe yayın yapan ilk 100 yayıncı oluşturmaktadır. Çalışmanın örneklemini çalışma formunu dolduran 318 izleyici oluşturmuştur. Katılımcılara “Sosyodemografik Veri Toplama Formu” ve “Twitch İzleyici Motivas-yon Ölçeği” Twitch üzerinden ilgili izleyicilere “Google Formlar” aracılığı ile oluşturulmuş veri toplama araçlarının özel mesaj olarak gönderilmesiyle uygulanmıştır. Yapılan analizler sonucunda; Kaiser Meyer-Olkin (KMO) ve Barlett Küresellik Testinin sonuçlarına göre ölçeğin maddeleri arasında 0,80’nin üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir uyum değeri olduğu tespit edilmiş-tir. Ölçek maddelerinin faktör yükleri değerlendirildiğinde; 0,615 ile 0,766 arasında dağılım gösterdiği belirlenmiştir. Tespit edilen üç faktörün (Oyun Bilgisi, Topluluk ile Kurulan Duygusal Bağ, Sosyal Yalıtım) Cronbach’s Alfa güvenirlik analizi sonucu katsayıları 0,67 – 0,82 arasında olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak bu ölçeğin güvenirlik bakımından bireylerde davranışsal bağımlılık olarak kabul edilen; internet/oyun bağımlılığı gibi kötüye kullanımların önlenebilmesi ve sağaltımında yeni çalışmalara ışık tutabileceği düşünülmektedir.