Aydın İli Pamuk Alanlarından Elde Edilen Verticillium dahliae İzolatlarının Irklarının Belirlenmesi

OpenAlex Türkçe

Aydın ilinde, uzun yıllardır pamuk ekiminin yapıldığı alanlarda, toprak kökenli bir fungus olan Verticillium dahliae’nin neden olduğu bitki solgunlukları ciddi seviyelerde verim kayıplarına neden olmaktadır. Mücadelesinde dayanıklı pamuk çeşit kullanımının ön plana çıktığı bu patojenin günümüzde dayanıklılığı kıran yeni ırklar oluşturması bu hastalığın kontrolünü daha da güçleştirmektedir. Evrimleşme sonucu sonradan ortaya çıktığı düşünülen ırk2 günümüzde V. dahliae’nin en saldırgan ve yaygın ırkı olarak bilinmektedir. Bu çalışma, Aydın ili pamuk alanlarında V. dahliae’nin ırklarının yaygınlık durumunun ve patojenik özelliklerinin belirlenmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu amaçla Aydın ilinde pamuk alanlarından toplanan 118 V. dahliae izolatının ırk tanısı spesifik primer setleri kullanılarak moleküler düzeyde PCR ile belirlenmiştir. Test sonucunda 118 izolattan 109’u ırk2, 3’ü ise ırk 1 olarak tanımlanmıştır. PCR’da çoğaltılamayan 6 izolat ise tanımlanamayan grupta yer almıştır. Örneklemenin yapıldığı 25 tarlanın hepsinde (%100) ırk 2’ye rastlanırken, ırk 1 sadece 2 tarlada (%8) görülmüştür. Duyarlı ‘SC2121’ ve dayanıklı ‘Climbo’ domates çeşitlerinde yapılan virülenslik testleri ile ırk 1 ve ırk 2 izolatlarına ayırıcı reaksiyon elde edilmiş ve PCR’da belirlenen ırk tanısının geçerliliği doğrulanmıştır. Pamukta yapılan virülenslik testlerinde ise yüksek düzeyde hastalık şiddeti ve yaprak dökümü ırk 2 izolatlarında gözlemlenmiştir. Irk 1 izolatları virülensliği en düşük grupta yer almıştır. Bu çalışmanın sonuçlarına göre, Aydın ilinde üretimi yapılan pamuk çeşitlerinin ırk 2’ye karşı dayanıklılık durumlarının yeniden test edilmesi gerekmektedir.