Dünya Bankası'nın Kayıp Halkası: "Sosyal Sermaye"

OpenAlex Türkçe

1990’lı yılların başından itibaren kalkınma anlayışı Post-Washington Uzlaşısı ile birlikte, piyasa öncelikli yaklaşımı terk ederek piyasanın sağlıklı bir işleyişi için kurumların rolüne ağırlık vermiştir. Bu sürecin bir sonucu kalkınma literatürüne kazandırılan “sosyal sermaye” kavramıdır. Sosyal sermaye kavramını en çok vurgulayan ve bunun üzerine çalışmalar yürüten kurumlardan birisi de Dünya Bankası olmuştur. Bu çalışmada, Dünya Bankası nezdinde sosyal sermaye kavramı ele alınacak, kavramın literatürde sıklıkla vurgulanan gerekliliği ve öneminin aksine, ağırlıklı olarak Dünya Bankası’nın Sosyal Sermaye Girişimi çalışma grubu tarafından hazırlanıp 1998-2001 yılları arasında yayınlanan raporları üzerinden eleştirel bir tartışma yürütülecektir. Sosyal Sermaye Girişimi’nin hazırladığı raporlarda, “sosyal sermaye” iddialı bir şekilde kalkınmanın kayıp halkası olarak nitelendirilmektedir. Ancak çalışmada, neoliberal politikaların uygulayıcı olarak faaliyetlerde bulunan Banka’nın sosyal sermayeyi kapitalist sistemin ürettiği sorunların temeline inmeksizin ele aldığı ve bu nedenle kalkınmanın kayıp halkası iddiasının da somut bir karşılığı olmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.