BELGESEL FİLMLERDE SINIFLANDIRMA SORUNU “HONEYLAND” ve “LIVING ON ONE DOLLAR FİLMLERİNİN ETNOGRAFİK ÇÖZÜMLEMESİ CLASSIFICATION PROBLEM IN DOCUMENTARY FILMS: ETHNOGRAPHIC ANALYSIS OF “HONEYLAND” AND “LIVING ON ONE DOLLAR”

Türkçe

ÖZBu çalışma, etnik ve kültürel öğeler içeren iki belgesel filmin çözümlenmesi ile etnografik filmlerin sınıflandırılmasına ilişkin tartışmalara katkıda bulunmayı amaçlamaktadır.Bu maksatla, iki bölümden oluşan bir araştırma tasarlanmıştır.İlk bölümde, tür teorisi ve belgesel filmlerin sınıflandırılmasına ilişkin özgün bir kuramsal tartışma yapılması hedeflenmiştir.Burada, etnografik belgesellerin sanat ürünü olmasının yanında, içerdiği etnografik unsurlar nedeniyle aynı zamanda kültürel aktarım aracı olduğu görüşü savunulmuştur.Çalışmanın ikinci bölümünde ise etnografik belgesellerin nasıl sınıflandırılacağına ilişkin niteliksel bir çözümleme yürütülmüştür.Bu araştırmada örneklem, Makedonya'nın bir dağ köyünde geleneksel yöntemlerle bal üreten arıcıları anlatan "Honeyland" ve Guatemala'da, birçok yerli gibi günde bir dolarla hayatta kalmaya çalışan belgesel ekibinin yaşadıklarını konu olan "Living on One Dollar" adlı belgesel filmlerdir.İki film, Heider'in etnografik film analizi yöntemi ile incelenmiştir.Elde edilen bulgulara göre, "Living on One Dollar" belgeselinin "Honeyland" belgeseline göre etnografik film anlayışını daha uygun bir şekilde uyguladığı, etnografik bilgiyi izleyiciye aktarma noktasında daha başarılı olduğu, fakat "Honeyland" filminin etnografik veri içermesine rağmen şemada yer alan özellikleri yeterince karşılayamadığı görülmüştür.Bulgulardan yola çıkarak, etnografik veri içeren her filmin etnografik belgesel kategorisinde değerlendirilemeyeceğini söylemek mümkündür.Etnografik belgesel sınıflanmasında, kültür aktarımı başat nitelik olarak görülmektedir.