Transplant Tourism in the Perspective of Health Ethics: Traditional Review

OpenAlex · İngilizce

Organ nakilleri, organ yetersizliklerinde başvurulan etkili bir tedavi seçeneğidir. Günümüzde çokça kullanılan bu uygulamayı sınırlandıran en önemli etken organ bağışlarının yetersiz düzeyde olmasıdır. Hastalar, organ bağışı yetersizliği ve uzun bekleme listeleri karşısında başka bir ülkeye seyahat etmeyi ve ticari nakil ile organ naklî olmayı bir çözüm olarak görmektedir ve bu durum nakil turizmi kavramını ortaya çıkarmıştır. Uluslararası sözleşmeleri, yasaları ve hasta haklarını ihlal eden organ naklî turizmi, önemli etik ve hukuki sorunları da beraberinde getirmiştir. Bu çalışmada, tüm dünyada gün geçtikçe artan organ naklî turizminin ortaya çıkardığı etik sorunlar ve ikilemlerin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada, canlı donörlerden nakil konusunda en çok tartışılan etik konu olan donöre bağış karşılığı para verme olgusu ile organ naklî turizminin, yasal ve etik boyutlarından bahsedilmiştir. Çalışma kapsamında, nakil turizmi piyasası ve ülkelerin yasal düzenlemeleri irdelenmiş; organ naklî turizmi sağlık etiği bakış açısıyla detaylandırılarak incelenmiştir. Savunmasız bir kitleyi, maddi çıkarları gözetilse bile kullanmanın da yarattığı etik ikilemler tartışılarak bu derleme çalışması hazırlanmıştır. Organ naklî turizminde, etik faktörlerin göz ardı edilmesinin birçok yönden hem alıcı hem verici hem de sağlık sistemlerine zarar verdiği kaçınılmaz bir gerçektir ama alıcıya fayda sağlama ihtimalinden dolayı da ikilemlere sebep olan bir uygulamadır. Yaşanan etik ikilemler de göz önüne alındığında, ülkelerin organ bağışı oranlarını artırıcı ve nakil turizmine ilgiyi azaltıcı uygulamalarla harekete geçmeleri önerilmektedir.