Mahmut Sâmî el-Bârûdî ve Ahmed Şevkî Şiirlerindeki Kur’ân-ı Kerîm İktibaslarından Örnekler

Türkçe

Arap edebiyatında iktibas geleneği nesirden ziyade nazımda daha belirgindir. İktibas geleneği içerisindeyse Kur’ân-ı Kerîm’in özel bir yeri olduğu tartışmasız bir gerçektir. İslâm’ın ilk dönemlerinden itibaren Müslüman edip ve şairlerin kaleme aldıkları edebî metinlerin içerisinde Kur’ân-ı Kerîm’den iktibasların yapıldığı ve bu alıntıların edebî eserlerin niteliğini belirleyen bir kriter olarak kabul edildiği nakledilmektedir. Modern dönem Arap şiiri akımlarından ihya ekolü mensubu Mahmûd Sâmî Paşa el-Bârûdî ve Emîr-i’ş-Şuârâ namlı Ahmed Şevkî’de çalışmada bir bağlam içerisinde tarihî arka planı sunulan iktibas sanatına şiirlerinde sıkça yer veren iki modern dönem Arap şairidir. Eski Arap şiirini, yeni temalar bağlamında klasik döneme nispetle daha kolay vezinler ile canlandırmayı amaçlayan ihyâ ekolünün mensubu bu iki şair, aşk, tasvîr, övgü, yergi vb. temalarla kaleme aldıkları şiirlerinde özellikle ayet-i kerîmelerden lafzî iktibaslar yahut mana cihetiyle alıntılar veya ayetlere telmihler yapmışlardır. Çalışmada bahse konu şairlerin şiirlerinde yaptıkları Kur’ân-ı Kerim iktibaslarından bazı örnekler sunulacaktır.