ÖLÜM YARDIMLARININ KADIN İSTİHDAMINA ETKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ

Türkçe

Türkiye'de kadın istihdamı erkek istihdamının gerisindedir. Literatürdeki çalışmalar eğitim durumu, yaş, tarımsal çözülme, aile içi sorumluluklar, çocuk ve yaşlı bakımının kurumsal yetersizliği gibi nedenlerle kadın istihdamının erkek istihdamından düşük olduğuna dair hipotezler içermektedir. Ancak kadınlara doğrudan yapılan sosyal yardımların kadınların istihdamlarına ve kayıtlı ekonomiye entegre olmalarına etkisini ölçen çalışma yok denecek kadar azdır. İşte bu çalışma ile ailede çalışan kişinin vefatı halinde geride kız çocuklara bağlanan dul ve yetim aylıklarının hem kadınların istihdamlarına hem de kayıtlı istihdamlarına etkisi ölçülmektedir. Hayatta kalanlar için emeklilik maaşları, ailede aktif olarak sigortalı çalışan kişinin erkek olduğu, erkek çocukların yetişkin olduklarında işgücü piyasasına girmeleri gerektiği ve kadınların çalışmak zorunda olmadıkları anlayış ile düzenlenmiştir. Böylece kadınlar bu emekli maaşlarını neredeyse hayatları boyunca bir tür kadın emekli maaşı olarak almaktadırlar. Çalışmada Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması, 2017 yılı verisi birincil kaynak, Sosyal Güvenlik Kurumu 2020 verisi ise ikincil kaynak olarak kullanılmıştır. Sonuçta, kadınlara yetim aylıklarında yapılan pozitif ayrımcı uygulamaların onları kayıtlı istihdamdan alıkoyan özelliği olduğu ve bu yönünün sosyo-ekonomik politikalarla bertaraf edilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.