Türkiye’de Bireylerin Sol-Sağ Ayrımına Göre Konumlanışı: Dünya Değerler Araştırması 1990-2018 Verilerinin İncelenmesi

OpenAlex · Türkçe

Bu makale Dünya Değerler Araştırması kapsamında Türkiye’de yapılmış tüm anketlerin verilerine dayanarak, bireylerin kendilerini sol-sağ yelpazesinde konumlandırışını incelemektedir. Bulgularımıza göre Soğuk Savaş sonrası dönemde silikleşmesi beklenebilecek sol-sağ ayrımına dair sorular 1990-2018 döneminde katılımcılardan yüksek oranda yanıt bulmaya devam etmekte, genel ortalamada ise sağa kayış gözlenmektedir. Ortalamadaki kayış, soldakilerin azalmasından ziyade ortadan kopup sağa kayan bir kütle yüzünden gerçekleşmiştir. Bu durum işçilerin sağda, işveren ve yöneticilerin ise solda kaldığı bir tablo ortaya çıkarmıştır. Bununla birlikte bireylerin sol-sağ yelpazesindeki konumları, sınıfsal konuma ilişkin değişkenlerden ziyade, bireyin tutum ve değerleri ile daha kuvvetli ilişki içindedir. Bunlar arasında, özel mülkiyet ve eşitlikçiliğe dair ekonomik tutumlara kıyasla, sekülerizm ve özgürlükçülük gibi kültürel değerlerin ne kadar benimsendiği çok daha ağır basmaktadır. Bu değerlerde ortaklaşan bireyler; gelir, çalışma durumu ve ekonomik politika tercihlerinde var olabilecek farklara rağmen oy tercihi gibi siyasi eğilimlerinde benzer noktalarda buluşacaktır.