Tüketicilerin Beslenme Tercihinde Geleneksel ve Fastfood Ürünlerin Rolü Üzerine Bir Araştırma

OpenAlex Türkçe

Bu çalışmada, fastfood ürünlerin ve geleneksel ürünlerin tüketim sıklıklarını ve tercihlerini etkileyen faktörleri anlamak, tüketici davranışlarını analiz etmek ve geleneksel gıdaların üretimini ve tüketimini arttırmaya yönelik öneriler sunmak amacıyla yapılmıştır. Çalışmanda 100 katılımcıya demografik özelliklerini belirlemek için yaş, cinsiyet, eğitim düzeyi, gelir düzeyi, yerleşim yeri, fastfood ve geleneksel gıdaları tüketme sıklıkları ve sağlıklı beslenmenin önemini anlamaya yönelik sorular yöneltilmiştir. Cevapların frekans tablosu oluşturulmuş ve grafik şeklinde sunulmuştur. Katılımcılara gıda tüketim tercihlerini anlamaya yönelik 10 yarı yapılandırılmış görüşme sorusu yöneltilmiştir. Yöneltilen sorular katılımcıların yanıtları betimsel analiz yöntemi ile değerlendirilmiştir. Katılımcılar (K1, K2 vb.) şeklinde anonim olarak kodlanmış ve bazı katılımcıların yanıtları çalışmada sunulmuştur. Bulgulardan elde edilen sonuç katılımcıların büyük çoğunluğunun fastfood ürünlerin sağlıksız olduğunu fakat iş hayatı ve okul temposundan dolayı, ulaşılabilirlik, hazırlanma süresi gibi faktörlerin tercihlerini fastfood gıdaları üzerinde yapmalarına sebep olduğunu belirtmiştir. Birçok katılımcı fastfood ürünlerinin ekonomik boyutuna değinmiş ve geleneksel gıdaya göre daha uygun fiyatlı olduğunu vurgulamıştır. Geleneksel gıdaya bakış açısı ise katılımcılar arasında lüks tüketim tercihleri arasında olduğu anlaşılmıştır. Katılımcılar, Türk mutfak kültüründeki ürünlerin birçoğunun uzun süren ön hazırlık ve pişirme sürelerinin olması zamandan tasarruf sebebi ile tercihlerini olumsuz yönde etkilemiş olduğunu fakat uzun sürede pişmesi ve doğal pişirme tekniklerinin kullanılması ürünlerin daha homojen ve lezzetli olduğunu belirtmiştir. Fastfood ürünler, pratiklik ve uygun fiyat avantajlarıyla yoğun iş ve okul temposundaki bireyler için daha cazip hale geldiği saptanmıştır. Buna karşılık, geleneksel gıdalar, doğal malzemeler ve sağlıklı pişirme teknikleri ile sağlık açısından olumlu bir izlenim bıraksa da hazırlık ve pişirme süresinin uzunluğu ve ekonomik maliyetlerinin yüksek olması nedeniyle daha az tercih edilmektedir. Katılımcılar, geleneksel gıdaların modern yaşam tarzına uygun hale getirilmesi durumunda, bu tür gıdaları daha sık tüketebileceklerini ifade etmişlerdir. Elde edilen bulgular hem fastfood hem de geleneksel gıda tüketimini etkileyen faktörlerin daha iyi anlaşılması ve geleneksel gıdaların tüketimini artırmaya yönelik stratejilerin geliştirilmesi için önemli bir temel sunmaktadır.