TÜRKİYE’DE SOSYAL BİLGİLER ALANINDA VATANDAŞLIK EĞİTİMİNE YÖNELİK YAPILAN NİTEL ARAŞTIRMALARIN ANALİZİ (2010-2020)

OpenAlex Türkçe

Nitel arastirmayi insanin, kendi cabasiyla bicimlendirdigi toplumsal sistemlerin derinliklerini kesfetmek uzere gelistirdigi bilgi uretme yollarindan birisi olarak tanimlamak mumkundur. Sosyal bilimlerin giderek daha fazla ozerklesmesi ve kendine ozgu arastirma yontemleri gelistirmesi, ayni zamanda nicel arastirma yaklasimlarinin merkezinde insanin var oldugu sosyal gercekligi aciklamada yetersiz kalmasi gibi nedenlerle nicel arastirma yontemlerinin sosyal bilimler icerisindeki gorece agirligi azalmaya baslamistir. Bu calismada vatandaslik egitiminde nitel olarak yapilan calismalarin belirlenmesi ve bir toplumsal guc olarak vatandaslik egitiminin yorumlayici bir yaklasimla inceleme egilimini arastirmak, konuyla ilgili olarak arastirmacilara yol gostermek amaclanmistir. Bu amacla temel nitel arastirma metodolojisi kullanilan bu arastirmanin verilerini 2010-2020 yillari arasinda vatandaslik egitimine yonelik lisansustu tezleri, ULAKBIM ve ERIC veri tabaninda yer alan arastirma makaleleri olusturmustur. Bu kapsamda 24 lisansustu tez ve 44 makale incelenmistir. Incelenen calismalarin yillara gore dagilimi kullanilan nitel arastirma desenleri, vatandaslik egitimi ile iliskilendirilen konular, calisma gruplari ve dokumanlarin dagilimi, veri toplama araclari incelenmistir. Elde edilen veriler iki arastirmaci tarafindan belirlenen olcutlere gor icerik analiziyle yorumlanmis ve sayisal degerleri grafige donusturulmustur. Arastirma sonucunda, nitel desende vatandaslik egitimine yonelik 2018-2019 yillarinda yapilan tez calismalarinda artis olurken, makale calismalarinda azalma gorulmustur. Vatandaslik egitimi ile ilgili calisan arastirmacilarin vatandaslik egitimini toplumsal bir guc olarak gormedikleri ve konuyla ilgili arastirma desenlerini yeterince ayrintilandiramadiklari sonucu ortaya cikmistir.