Aristotelesçi Realizm ile Orta Çağda Tümeller Sorununun Değerlendirilmesi

Türkçe

Tümel kavramların nesnel bir gerçekliği var mıdır? sorusu Orta Çağ felsefe tarihinin en önemli problemlerinden birisidir. Orta Çağ boyunca ekoller tarafından söz konusu problem irdelenmiştir. Realizm; tümelleri, tekil varlıklardan önce gelen onları aşan varlıklar olarak tanımlar. Nominalist öğreti ise tümel kavramların tekillerin ortaklıklarını ve benzerliklerini ifade eden sözcüklerden ya da seslerden ibaret olduğunu iddia eder. Her iki karşıt görüşe yeni bir alternatif oluşturan ve Skolastik öğretide tümellerin statüsüne dair önemli bir analiz getiren yaklaşım ise Aristotelesçi realizm olarak adlandırılır. Bu yaklaşıma göre tümeller, tekillere içkin olarak, onlarla birlikte vardırlar. Bu çalışmanın amacı filozofların tümellerin mahiyetine dair yaptıkları sorgulamanın temellerini Aristoteles’in realist öğretisi üzerinden incelemektir. İlk olarak; aklın nesnesi olan tümelin neliği ve tümel kavramların nesnel gerçeklikleri var mıdır sorusu tümeller sorununun kavramsal terminolojisi başlığı üzerinden analiz edilecektir. İkinci olarak Orta Çağ düşüncesinde tümeller sorununa dair ortaya çıkan ekoller; realizm, ılımlı realizm ve nominalizm tartışılacaktır. Son olarak Orta Çağ filozoflarının, tümellerin nesnel bir karşılığı olup olmadığına dair getirdikleri yaklaşımlar Aristotelesçi realizm perspektifinde incelenecektir ve bu bağlamda Aristotelesçi öğretinin Orta Çağ felsefesine katkıları değerlendirilecektir.