İki Dillilik ve Yapay Zekâ: Diller Ötesilik Tespiti için Kavramsal Bir Model Önerisi

Türkçe

Bu çalışma, iki dillilik bağlamında diller ötesilik (translanguaging) yaklaşımı teşvik eden ve öğrenme süreçlerini destekleyen yenilikçi bir yapay zekâ modelinin temelini oluşturmayı amaçlamaktadır. Araştırma kapsamında, ilkokul, ortaokul ve lise seviyesinden toplam 41 katılımcıyla derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Olgu bilim yöntemiyle toplanan bu veriler, tematik analiz yöntemiyle incelenmiş ve dil ötesiliğin bireylerin iletişim akıcılığını artırdığı, kendilerini daha doğal ve özgür ifade etmelerine olanak katkı sağladığı tespit edilmiştir. Katılımcılar, dilleri ötesiliği dilsel ve kültürel kaynakları birleştiren yaratıcı bir süreç olarak değerlendirmiş ve bu stratejinin dil öğrenimini kolaylaştırıcı bir etkisi olduğunu belirtmiştir. Bunun yanı sıra, diller ötesilik sürecinde bazı bireylerin dilsel uyumsuzluk, bilişsel yük ve kültürel anlam eksikliği gibi zorluklarla karşılaştıkları tespit edilmiştir. Bulgular, diller ötesiliğin en sık aile ortamında ve konuşma becerileri sırasında ortaya çıktığını, okuma ve yazma gibi daha yapılandırılmış becerilerde ise daha az sıklıkla görüldüğünü göstermektedir. Araştırma, diller ötesiliği destekleyecek bir yapay zekâ modelinin gerekliliğini ortaya koymuş ve önerilen modelin, bireylere bağlama duyarlı rehberlik sunarak dilin doğal akışını desteklemeyi ve dilsel çatışmaları azaltmayı hedeflediği belirlenmiştir. Model, aynı zamanda bireylerin dilsel yeterliliklerini artırarak onların özgüvenli bir şekilde dil kullanmasını desteklemeyi amaçlamaktadır. Bu model, bireylerin dil becerilerini geliştirmelerine yardımcı olmasının yanı sıra dil öğrenim süreçlerini kolaylaştıracak ve eğitim teknolojilerinde dil ötesilik uygulamalarına yenilikçi bir perspektif sunacaktır. Çalışma, iki dillilik ve yapay zekâ alanında literatüre önemli bir katkı sağlamakta, gelecekteki araştırmalar ve pratik uygulamalar için sağlam bir temel oluşturmaktadır.