İçeriğe geç
akaturk Akademik ölçüm

Makale detayı · 2025 · article

Molla Sadrâ’da Gölge Sembolizmi

Dergi Bingöl Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi
ISSN2687-5128
YÖKSİS OpenAlex Açık erişim · diamond TR Index
Yıl2025
Atıf0OpenAlex
Yüzdelik%72,7
FWCI0,01,00 = dünya ortalaması

Veri kaynağı ayrımı

  • YÖKSİSYÖKSİS makale kaydı
  • YÖKSİS dergi adıBingöl Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi
  • OpenAlexOpenAlex zenginleştirmesi (özet, atıf, konular)
  • Semantic Scholaratıf sayısı (OpenAlex ile birleştirilmez)

Özet

OpenAlex İngilizce

Bu çalışmada, felsefenin sosyal bilimleri, bilhassa sanat ve estetiği etkilemesinin özellikle semboller vasıtasıyla gerçekleştiği fikrinden hareketle, Molla Sadrâ’nın gölge sembolizmi hakkındaki görüşleri ele alınmıştır. Nitekim bir sanatçı varlık kavramını bir filozof gibi idrak etmeyebilir ancak ışığı veya gölgeyi eserinde filozofça kullanabilir. Dolayısıyla bu çalışmanın amacı başta sanat ve estetik olmak üzere diğer ilim dallarında araştırma yapanların faydalanabileceği şekilde metafiziği bir sembol üzerinden anlatmaya çalışmaktır. Nitekim İslâm filozoflarından Platoncu çizgide felsefe yapan Sühreverdî, İbnü’l-Arabî ve Molla Sadrâ’nın sembolik anlatıma yoğun ilgi gösterdiği görülür. Bunun nedeni sembollerin aklın sezgi, algı ve müşahede yönüne hitap etmesidir. Mantık, kıyas ve akıl yürütmeden farklı olarak semboller derin felsefi anlamları ve burhanî bilgileri taşır ve bunları zihne doğrudan sunarlar. Semboller içerisinde gölge sembolizminin özel bir yeri vardır. Ayna sembolizmiyle birlikte bu sembolün en çok kullanılan ve en etkili sembol olduğu söylenebilir. Bu nedenle Molla Sadrâ’nın bu sembolü nasıl kullandığını görmek faydalı olacaktır. Gölge sembolü varlık karşısında mahiyeti, zorunlu karşısında imkânı ve nur karşısında karanlığı temsil etmektedir. Birinciler zorunlu, bilfiil, kalıcı, değişmeyen ve aslî olana karşılık gelirken ikinciler mümkün, bilkuvve, geçici, değişen ve tali olana karşılık gelir. Gölge sembolizmi yaratılışın mahiyetini anlamakta önemli bir işleve sahiptir. Tanrı ile âlem arasında gölge ile sahibi arasındaki gibi bir ilginin kurulması, Tanrı’yı âlem olmaktan koruduğu gibi Tanrı karşısında ikinci ve bağımsız bir gerçekliğin tesis edilmesine de engel olur. Bu makalenin, Molla Sadrâ’nın metafizik karaktere sahip felsefe anlayışının anlaşılmasına, katkı yapacağı söylenebilir. Bu çalışmada, Molla Sadrâ’nın metinleri üzerinden kavramsal analiz ve karşılaştırma yöntemi kullanılmıştır.

Konular

Atıflar

OpenAlex cited_by_count. WoS veya Scopus atıf sayısı değildir; o kaynaklar için ayrı kolon yoktur.

0atıfOpenAlex · cited_by_count (önbellek / veritabanı)

Yazarlar

1
  1. FEVZİ YİĞİT SİVAS CUMHURİYET ÜNİVERSİTESİ 1