Kur'ân ve sünnet Bağlamında Tenkit Âdâbı

OpenAlex Türkçe

İnsanın, tarih boyunca doğruyu yanlıştan ayırt etmek için kullandığı yöntemlerden birisi de tenkittir. Tenkit; Bir insanı, bir eseri, bir konuyu doğru ve yanlış yanlarını bulup göstermek amacıyla yapılan eylem olarak tarif edilmiştir. Her şeyden önce onun insan ve topluma olumlu katkı sunabilmesi için amacına uygun bir şekilde ifade edilmesi gerekmektedir. Zira amacına uygun olmaktan uzak bir tenkidin fayda yerine zararlı bir hale dönüştüğü ve netice itibariyle toplumda kargaşaya sebebiyet verdiği açık bir şekilde görülmektedir. Dolayısıyla tenkidin anlam ve amacını ortaya koymak son derece önemlidir. Çalışmamız, pek çok alanla ilgili tenkidi kapsamakla birlikte özelde dinî sahayla ilgili tenkidi ele almaktadır. Bu konuda başta Kur’ân'ı Kerîm olmak üzere sünnetten ve ihtiyaç halinde bu konuda yapılan bilimsel çalışmalardan istifâde edilmiştir. Yöntem olarak nitel yöntemlerden, kaynak taramasıyla elde edilen bilgiler analize tâbî tutularak sentez yapılmaya çalışılmıştır. Bununla birlikte tenkit eylemi, üç aşmalı olarak incelenmiştir. Bunlar: Tenkit öncesinde, tenkit sırasında ve tenkit sonrası kurallardan oluşmaktadır. Sonuç olarak ortaya konulan verilerden tenkit konusunun ifrât ve tefritten uzak bir şekilde ele alınması gerektiği açık bir şekilde görülmüştür. Tenkit gibi ciddi bir edimdeki bir konuyla ilgili çalışma yapmak her dönemde ve özellikle modern çağda insan ilişkileri açısından çok önemli olduğu kanaatindeyiz.