Timur’un Sarayında Yetişen Tarihçilerin Timur Hakkındaki Görüşlerinin Değerlendirilmesi

OpenAlex Türkçe

Timur, XV. asrın başında güçlü siyaseti ve üstün dirayeti sayesinde başkenti Semerkant olmak üzere büyük bir Türk Devleti’ni kurmuş, egemenlik alanını Horasan’dan Hindistan’a Bağdat’tan Kırım ve Moskova’ya kadar genişletmiş, hayatının son günlerinde Çin üzerine yürümüştür. Timur’un hedefine erişmesi için sık sık saf değiştirdiği, siyaset oyununu iyi becerip başardığı aktarılmıştır. Bozkır göçebe hayatı geleneğinin aksine saray hayatine önem veren Timur başkent Semerkant’ı eşsiz mimari eserlerle dünyanın cenneti haline getirmiş, sarayını ilim, irfan ve medeniyetle süslemiş, fethettiği bölgelerden âlim, edip ve tarihçileri sarayına intikal ettirmiştir. Timur’un sarayında yetişen ünlü tarihçilerden İbn Arabşah Şam’dan, Nizâmeddin-i Şâmî Bağdat’tan ve Mevlâna Şerefeddin Ali Yezdî İran’ın Yezd bölgesinden Semerkant’a getirilmiş, ilim, irfan ve meşhur âlimlerle tanıştırılmıştır. İbn Arabşah, Semerkant’tan Osmanlı topraklarına gelip, ardından kendi ülkesine geçince bir yabancı gibi karşılaşanmış, Acâ’ibü’l-Maḳdûr fî Nevâ’ibi (ahbâri) Tîmûr adlı eserini yazarak Timur’u yerden yere vurduğu görülmüştür. Onun sarayında yetişen diğer ünlü iki tarihçi Nizâmeddin-i Şâmî ve Şerefeddin Ali Yezdî, Zafernâmeler yazarak Timur’u göklere yükseltmiştir.