Londra Konferansında (1921) Görev Alan TBMM Heyeti Üyelerinin Türkiye’nin Siyasi ve Diplomatik Gelişimine Katkıları

İngilizce (OpenAlex)

Birinci Dünya Savaşı’nın son yılında İtilaf Devletleri, mağlup devletlerle savaşı sona erdiren çeşitli antlaşmalar imzalamıştır. Bu kapsamda Osmanlı Devleti ile Mondros Mütarekesi yapılmış ve ardından Anadolu’nun işgali süreci başlamıştır. Ancak Türk milleti, Mustafa Kemal Atatürk’ün önderliğinde Millî Mücadele’yi başlatarak askerî ve siyasi alanda önemli başarılar elde etmiştir. Özellikle I. İnönü Muharebesi’nde Batı Cephesi’nde kazanılan ilk düzenli ordu zaferi, İtilaf Devletleri’nin Millî Mücadele’ye bakışını önemli ölçüde değiştirmiştir. İtilaf Devletleri, Anadolu’ya yönelik planlarında Türkiye Büyük Millet Meclisi Hükûmeti’ni de muhatap aldıklarını göstermek amacıyla Londra’da toplanan uluslararası konferansa TBMM’yi davet etmiştir. Her ne kadar konferansın temel amacı Sevr Antlaşması hükümlerini kabul ettirmek olsa da, bu davet TBMM’nin uluslararası alanda tanınması açısından önemli bir gelişme olmuştur. Londra Konferansı’nda TBMM Hükûmeti; Hariciye Vekili Bekir Sami Bey başkanlığında, Cami Bey (Aydın mebusu ve İtalya temsilcisi), Hüsrev Bey (Trabzon mebusu), Yunus Nadi Bey (İzmir mebusu), Zekai Bey (Adana mebusu) ve müşavirlerden oluşan bir heyet tarafından temsil edilmiştir. Bu çalışmada, Londra Konferansı’nda TBMM Hükûmeti’ni temsil eden heyet üyelerinin Türkiye’nin siyasi ve diplomatik gelişimine yaptıkları katkılar, arşiv belgeleri ışığında incelenmiştir. Bu çalışmada, Londra Konferansı’nda TBMM Hükümetini temsil eden heyet üyelerinin Türkiye’nin siyasi ve diplomatik gelişimine katkıları arşiv belgeleri ışığında incelenmiştir.