Ortaokul 8. Sınıf Öğrencilerinin Konuşma Kavramına İlişkin Algılarının Çizdikleri Görseller Aracılığıyla İncelenmesi

OpenAlex Türkçe

Eğitim, bireyin yaşantısını, algı dünyasını, tercihlerini şekillendiren bir süreçtir. Dil ve kültür olguları da bir milleti oluşturan değerlerin temelini oluşturur. Bir dili öğrenen birey; aynı zamanda o dilin ait olduğu kültür dünyasına, değerler ve inanç sistemine, düşünme ve algı biçimlerine de aşina olarak dil öğrenimiyle taşınan değerleri de içselleştirebilir. Dil öğreniminde Türkçe eğitiminin rolü, diğer disiplinlerden fazladır. Bu bağlamda, Türkçe derslerinde hem farklı türlerdeki metinler hem de dilbilgisi konuları aracılığıyla dört temel dil becerisi (dinleme/izleme, konuşma, okuma, yazma,) kazandırılmaya çalışılmaktadır. Bu çalışmanın amacı, ortaokul 8. sınıf öğrencilerinin dört temel dil becerisinden biri olan “konuşma” kavramına ilişkin algılarını çizdikleri görseller aracılığıyla belirlemektir. Araştırmanın örneklemini, Adıyaman ili Kâhta ilçesinde bir ortaokulda öğrenim gören 81 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırma verileri “konuşma” denildiğinde öğrencilerin zihinlerinde oluşan imgeleri resmetmesiyle elde edilmiştir. Toplanan veriler, nitel araştırma yöntemlerinden “görsel analiz tekniği” kullanılarak değerlendirilmiştir. Görsellerin betimsel analizi yapıldığından araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden görsel analizle birlikte betimsel nitelik de taşımaktadır. Araştırmanın sonunda, öğrencilerin büyük bir çoğunluğunun konuşmayla ilgili olumlu çağrışımlara sahip olduğu belirlenmiştir. Bununla birlikte 8. sınıf öğrencilerinin “konuşma” kavramını insan dışı varlıkların etkileşimi (konuşturma sanatı), akranla etkileşim, sanal etkileşim, insanın insan dışı varlıklarla etkileşimi, içsel konuşma, çözüm odaklı etkileşim, aile içi etkileşim, yetişkinle nasihat bağlamlı etkileşim, iş hayatında etkileşim, topluluk önünde konuşma (hitabet), konuşmanın geçirdiği evreler, sınıf içi etkileşim, beden diliyle etkileşim, ilk gramer konuşması (2-5 yaş), sesin oluşumu (fizyolojik), etkileşim kurma araçları, ders disiplinini bozan etkileşim olarak algıladıkları tespit edilmiştir. Dinleme/ izleme, okuma, yazma dil becerileriyle ya da dil bilgisi gibi öğrenme alanlarıyla ilgili görseller çizdirilerek öğrencilerin algılarının değerlendirilebileceği ise bu araştırmanın önerisidir.