Maraş Depremi Sonrasında Sosyal Medya Üzerinden İkincil Travma Geliştiren Genç Yetişkinlerin Deneyimlerinin İncelenmesi: Bir Fenomenoloji Araştırması

OpenAlex İngilizce

6 Şubat 2023'te Kahramanmaraş merkezli meydana gelen ve birçok ili etkileyen deprem, sosyal medyada hızlı bilgi akışı sayesinde depremi doğrudan yaşamayanları da olumsuz etkilemiştir. Bu çalışmanın amacı Kahramanmaraş Depremi sonrası sosyal medyada yer alan deprem ile ilgili içeriklere maruz kalan gençlerin yaşadıkları süreci incelemektir. Bu kapsamda depremi yaşamamış 12 katılımcı ile çalışılmıştır. Görüşme yapılacak 12 kişinin belirlenebilmesi için 18-26 yaş arasındaki 140 kişiye Sosyal Medya Kullanıcıları için İkincil Travmatik Stres Ölçeği (SM-İTSÖ) uygulanmış ve en yüksek puan alan kişiler seçilmiştir. Katılımcılar, deprem sonrası sosyal medya deneyimlerini yarı yapılandırılmış görüşmelerle aktarmış; travmatik içeriklerin ardından yaşadıkları değişimleri ifade etmişlerdir. Görüşmelerin yazılı dökümleri MAXQDA-24 programı ile analiz edilmiştir. Analiz sonucunda 'etkiler', 'baş etme' ve 'öneriler' olmak üzere üç ana tema belirlenmiştir. 'Etkiler' teması; psikolojik, fiziksel, davranışsal ve bilişsel tepkiler şeklinde sınıflandırılmıştır. 'Baş etme' teması ise sosyal destek alma ve verme, bilinçlenme ve bireysel başa çıkma stratejileriyle ele alınmıştır. Son olarak öneriler ana teması ise paylaşımların hassas içerik barındırmaması ve işlevsel paylaşım alt temalarını içermektedir. Tartışma ve sonuç kısmında çalışma boyunca elde edilen bulgular literatür ışığında yorumlanmıştır.