Cinsel İstismar Bildirimine Dair Kalıp Yargılar Ölçeği: Yetişkinlere yönelik bir ölçek geliştirme çalışması

OpenAlex İngilizce

Bu çalışmada, yetişkinlerin çocukluk dönemi cinsel istismar bildirimine yönelik kalıp yargılarını belirlemek amacıyla bir ölçek geliştirilmiştir. Kesitsel ve nicel bir psikometrik araştırma olarak tasarlanan çalışmanın örneklemini Türkiye’de yaşayan 18 yaş ve üzeri 503 birey oluşturmaktadır. Katılımcıların %61,2’si kadın, %36,8’i erkek olup %2’si cinsiyet bilgisini paylaşmamıştır. Veri toplama aracı olarak geliştirilen Cinsel İstismar Bildirimine Dair Kalıp Yargılar Ölçeği (CİBKÖ) için kapsam geçerliğinde uzman görüşüne başvurulmuştur. Ölçüt bağıntılı geçerlik kapsamında Toplumsal Cinsiyet Eşitliği Ölçeği (TCEÖ) kullanılmıştır. Yapı geçerliği açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleriyle incelenmiştir. Açımlayıcı faktör analizi, 24 maddeden oluşan tek faktörlü bir yapı ortaya koymuş; bu yapı doğrulayıcı faktör analiziyle iyi uyum değerleri göstererek doğrulanmıştır (χ²/sd = 2.19; CFI = .98; TLI = .98; RMSEA = .049). Ölçeğin iç tutarlılığı oldukça yüksek bulunmuştur (Cronbach Alfa = .98). CİBKÖ ile TCEÖ arasında pozitif yönde, anlamlı ancak düşük düzeyde bir ilişki saptanmıştır (r = .215, p < .01).Cinsiyete göre ölçüm değişmezliği analizleri, ölçeğin faktör yükleri ve madde eşik değerleri açısından kadın ve erkek grupları arasında değişmez olduğunu göstermiştir. Ayırt edici geçerlik kapsamında, çocukluk dönemi cinsel istismar yaşantısı bildiren ve bildirmeyen katılımcılar arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Bu bulgu, ayırt edici geçerliğe ilişkin ek kanıtlara ihtiyaç olduğunu göstermektedir. Sonuç olarak, CİBKÖ’nün geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu belirlenmiş; ancak kolay örnekleme yöntemi nedeniyle bulguların genellenebilirliğinin sınırlı olduğu vurgulanmıştır.