Mirza Ali Ekber Sâbir’in Eserlerinde Kadın

OpenAlex Türkçe

Mirza Ali Ekber Sâbir, Azerbaycan edebiyatı tarihinde satirik şiirin en önemli temsilcilerinden biridir.Sâbir, toplumdaki zayıf ve eksik yönleri görmüş, bunu şiirleriyle, mizahî bir yolla, teşhir ve tenkit etmiştir.Sâbir, eserlerinin büyük bir bölümünü kadınların eğitimi ve evlilik konularına ayırmıştır.Kız çocuklarının dokuz yaşında okuldan alınmasına ve evlendirilmesine karşı çıkar.Kız çocuklarının eğitimlerine devam etmelerini ister.Kadınların erkeklerle birlikte eğitim almalarından yanadır.Şair eğitim alan kadınların aile ve toplum açısından faydalı olacağına inanır.Sâbir, şiirlerinde özellikle kadınların analık vasfını ön plana çıkarmıştır.Kadınları bilimli ve bilimsiz (cahil) olarak iki kısma ayırır.Çocuklara karşı vazifelerini yerine getirmeyen cahil aileleri alaycı bir şekilde tenkit eder.Çünkü sorumsuz bir ailede büyüyen çocuk, elbette topluma zararlı bir fert olacaktır.Sâbir eğitim almış bir annenin hiçbir zaman terbiyesiz bir evlat yetiştirmeyeceğine inanır.Kadınları geleceğin neslini yetiştiren öğretmenler olarak görür.Sâbir, kadınların rızası alınmadan, onlardan habersiz bir biçimde evlendirilmelerine karşı çıkar.Özellikle çocuk yaşta kızların yaşlı insanlarla evlendirilmelerini bir facia olarak görür.Bu tür evliliklerin aile yapısını bozacağına inanır.Geçici nikâh (siğe) ile kadınların meta olarak kullanılmasına karşı çıkar.