Yaşayan Bestekâr ve İcrâcı Mehmet Kemiksiz’in Hayatı ve Bestelerinin Analitik Bir İncelemesi

OpenAlex Türkçe

1969 doğumlu Mehmet Kemiksiz, Mayıs 2025 tarihine kadar 1400 eser bestelemiş olan hânende, sazende, eğitimci ve topluluk şefi bir sanatkârdır. Bununla beraber Osmanlı bakiyesi olan üstatlardan meşk eden son temsilciler arasındadır. TRT kurumunun farklı kanallarında on yılı aşkın zaman diliminde “Gönül Makamı”, “Bestehan”, “Dini Gün ve Geceler” ile Ramazan ayında iftar-sahur programlarında sunuculuğu ve mûsikî icrâlarıyla yer almış bir kişidir. Bu çalışmanın amacı sanatçının hayatına ve mûsikî faaliyetlerine detaylı bir şekilde yer vererek 1400 bestesini çeşitli paradigmalarla analitik düzlemde incelemektir. Çalışmada Mehmet Kemiksiz’in 1400 bestesi mülakat ve dokuman analizi teknikleriyle incelemektir. Elde edilen Mehmet Kemiksiz bestelerinin verileri grafikler ve tablolar halinde düzenlenerek form, makam, usûl ve güfte kullanımı gibi çeşitli yönleriyle sayısal analize tabi tutulmuştur. Yapılan incelemelerle birlikte Kemiksiz’in alt dallarıyla beraber 38 farklı formda eser bestelediği bunlardan ilahi ve şarkı formlarının sayısal çokluk açısından ön plana çıktığı görülmüştür. Eserlerini 76 farklı makamda ve 26 farklı usulle bestelemiş ve eserleri için 217 farklı güftekârın şiirlerini tercih etmiştir. 1995 yılında beste hayatına başlayan Kemiksiz hâlen dinî ve din dışı sahada üretime devam etmektedir. İlk kez kullanılan makamlardan, nadir usullerin tercihine ve kâr gibi formların bestecisi olmasına dair hususi bulgulara rastlanmıştır. Mevcut veriler dahilinde dinî ve din dışı sahada en çok beste yapan kişi olması ve ilk kez şiirini bestelediği şairlerin üretimlerinde yer alması tespit edilen meselelerdendir. Mehmet Kemiksiz’in yaptığı besteleri 90’dan fazla albümle sanat hayatına kazandırması da önemli bir sayısal veri olarak görünmektedir. Sanatçı bestelerinde ve icrâlarında özellikle dinî mûsikî sahasında unutulmaya yüz tutmuş makam kullanımı, az kullanılan usullerin ve formların tercihi ile tarihe iz bırakan şahsiyetlerin şiirlerinden beste yapması gibi hususiyetlerle gelenekli olanla bugünün arasında köprü vazifesi görmektedir. Kemiksiz yaptığı televizyon yayınları, albümleri, bestelerinin sayıca çokluğu, Mevlid formunda icazet alması ve Osmanlı geleneğinin devamı niteliğindeki meşk halkasının son sanatçılarından olması gibi özellikleriyle dinî ve din dışı sahada Türk mûsikîsi kültür ve medeniyetine büyük bir katkı sunmaktadır.