Sosyal Bilgiler Eğitiminde Afet Konularının Yeri: Lisans ve Ortaokul Öğretim Programlarının incelenmesi

OpenAlex İngilizce

Bu araştırma, afet konularının Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programındaki (2024) ve Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Lisans Programındaki (2018) mevcut durumunu ortaya koymayı amaçlamaktadır. Nitel araştırma temelinde kurgulanan mevcut çalışmada, doküman incelemesi yöntemi kullanılmıştır. Elde edilen verilerin analizinde betimsel analiz tekniğinden faydalanılmıştır. Araştırmada afet konuları, sosyal bilgiler dersi öğretim programında ele alınan dört kriter içerisinde incelenmiştir. Araştırmanın sonuçlarında görüldüğü üzere afet konularının programlardaki dağılımlarında bir orantısızlık söz konusudur. Sosyal bilgiler dersi öğretim programının temel yaklaşımı ve özel amaçları kısmında 18 maddeden 6’sı, içerik çerçevesi kısmında 6 öğrenme alanından 3’ü, öğrenme çıktıları kısmında 71 çıktıdan 16’sı afet konularıyla doğrudan veya dolaylı olarak ilişkilendirilirken; programının uygulanmasına ilişkin esaslar kısmında ise 12 maddeden hiçbiri afet konularıyla doğrudan veya dolaylı olarak ilişkilendirilememiştir. Okullarda sosyal bilgiler derslerinde afet konularının daha çok doğrudan ilişkili içerik çerçevesi ve öğrenme çıktılarında ele alındığı düşünüldüğünde bu temsilin daha da sınırlı olduğunu söylemek mümkündür. Araştırmanın sonuçlarından hareketle, sosyal bilgiler dersi öğretim programında afet konularına vurgu yapan içerik çerçevesi, öğrenme çıktısı ve programın uygulanmasına ilişkin esaslarla ilgili madde sayısı ve lisans düzeyinde ders sayısının artırılması önerilmektedir.